Nowy numer 24/2021 Archiwum

Życie swoje daje za owce

W świątyniach diecezji spotykamy wizerunki Dobrego Pasterza w różnych wariantach. Co oznaczają?

Ten bardzo popularny typ przedstawienia Chrystusa sięga sztuki katakumbowej u początków chrześcijaństwa. Motyw scen pasterskich, zaczerpnięty z codziennego życia na wsi, poganie interpretowali jako idyllę beztroskiego życia. Chrześcijanie zaś pod osłoną tego symbolu rozpoznawali zbawczą miłość Boga.

Ocala to, co zginęło

W kościele Dobrego Pasterza w Bytomiu-Karbiu retabulum neogotyckiego ołtarza głównego wypełnia wzruszający obraz: Jezus ratuje wplątaną w cierniowe gałązki owieczkę. By to uczynić, Zbawiciel klęka na ziemi, zniża się do poziomu uwięzionego stworzenia. Tak kocha Bóg!

Ewangeliczną przypowieść o zaginionej owcy (Łk 15,4-7), odnoszącą się do nawrócenia konkretnej duszy, Kościół pierwotny odczytywał znacznie szerzej. Można bowiem widzieć w tej scenie alegorię ocalenia całej ludzkości, którą Chrystus, dzięki wcieleniu i śmierci na krzyżu, niejako wziął na swe ramiona i niesie do nieba.

Vita aeterna

Ofiara śmierci Zbawiciela daje owieczce (Kościołowi) życie wieczne. To, które będzie udziałem zbawionych, zaczyna się już teraz, mocą łaski sakramentu chrztu. Wczesnochrześcijańskie przedstawienia Dobrego Pasterza ukazywały Chrystusa jako młodzieńca, bez brody, właśnie na znak wieczności i nieprzemijającego piękna Syna Bożego.

W pierwszych wiekach wizerunek przypominał zwykłego wieśniaka z owcą na ramionach, w tunice, z torbą przewieszoną przez ramię, zakrzywioną laską i fletem pasterskim (gr. syrinx). Gdy ustały prześladowania i nie trzeba było skrywać chrześcijańskich treści w symbolach, Jezus zaczął „występować” jako Pasterz osobiście. Takie Jego wizerunki często trafiały na zaplecki ambon, jak np. w kościele Wniebowzięcia NMP w Lubecku. Na przestrzeni wieków Chrystusa w tej roli przedstawiano w stroju i z ekwipunkiem zgodnym z duchem epoki. Niezmiennym atrybutem jest laska pasterska, od której wywodzi się pastorał – symbol władzy biskupów i opatów.

Jedna owczarnia

Wiąże się to z jeszcze jednym istotnym aspektem ewangelicznego obrazu Dobrego Pasterza: ideą jedności w Kościele. Interesującą realizacją tego tematu jest rzeźba z żywicy poliksydowej w świątyni parafialnej w Górkach Śląskich. Wykonał ją w 1988 r. wraz z całym wystrojem wnętrza Krystian Burda (1935–2015), wybitny autor prac z zakresu rysunku, grafiki, rzeźby i budownictwa sakralnego. Ostatnio z inicjatywy proboszcza, ks. Macieja Górki, dzieło pozłocono. Kompozycja przedstawia Chrystusa pasącego stado, które rzeźbiarz dramatycznie rozerwał na trzy części. Zwiastunem jedności są tylko główki owiec zwrócone ku Pasterzowi, by słuchać Jego głosu. Autorka jest konserwatorem zabytków diecezji gliwickiej.

« 1 »
oceń artykuł Pobieranie..

Wyraź swoją opinię

napisz do redakcji:

gosc@gosc.pl

podziel się

Zapisane na później

Pobieranie listy

Reklama