Nowy numer 23/2021 Archiwum

Rzeźbione tajemnice

Czy można uzupełnić zabytek? Przykładem są feretrony Bractwa Różańcowego w Boronowie, których zbiór powiększył się po 256 latach.

Wiele parafii posiada feretrony – przenośne, obustronnie malowane obrazy w ozdobnych ramach lub dwustronne płaskorzeźby czy figury świętych na podstawach, używane w procesjach. Ale parafia NMP Królowej Różańca Świętego w Boronowie może poszczycić się zupełnie niezwykłym zbiorem tego rodzaju przedmiotów kultu.

Ukazane misterium

Historia boronowskich feretronów wiąże się z Bractwem Różańcowym, założonym tu w 1755 roku przez dominikanów. Zgodnie z ówczesną liczbą tajemnic Różańca wykonano ich aż piętnaście w formie płaskorzeźbionych, zdobionych snycerką i złoconych tablic procesyjnych na długich drzewcach. Na awersach widnieją sceny tajemnic różańcowych, a na rewersach wizerunki świętych dominikańskich. Kolejne części Różańca wyróżniono przez formy zwieńczeń (radosne – anioł, bolesne – róża, chwalebne – korona). Różne są też obramienia płaskorzeźb i głowic drzewców feretronów. Wszystko dla podkreślenia misterium każdej z tajemnic. Na co dzień, gdy feretrony nie wędrują w procesjach, towarzyszą wiernym, stojąc w szeregach wzdłuż ławek.

Brakujące ogniwo

W 2002 roku dostojny zabytek doszedł do zakrętu historii. Gdy papież Jan Paweł II wzbogacił Różaniec Święty o tajemnice światła, zbiór feretronów stał się niekompletny i w parafii postanowiono temu zaradzić. W 2011 roku z trudnym zadaniem doprojektowania brakujących tablic w konwencji nawiązującej do pierwotnej zmierzyło się dwóch autorów: architekt Tomasz Czernecki i rzeźbiarz Ryszard Korzekwa. Ostateczną formę, inspirowaną obydwoma projektami, zatwierdziła Diecezjalna Komisja ds. Budownictwa i Sztuki Sakralnej. Symbol światła – glorię promienistą – umieszczono w zwieńczeniu. Innym zdobieniom nadano formy płomieni. Zdecydowano, że na rewersy trafią współcześni święci. Zestawiono ich kolejno z tajemnicami: Chrzest Pana Jezusa w Jordanie – św. Teresa Benedykta od Krzyża (Edyta Stein), Objawienie Pana Jezusa na weselu w Kanie – św. Faustyna, Głoszenie Królestwa Bożego i wzywanie do nawrócenia – św. Jan Paweł II, Przemienienie na Górze Tabor – bł. Jerzy Popiełuszko, Ustanowienie Eucharystii – św. Ojciec Pio.

Rozpięte w czasie

Choć większość przewodników podaje informację o barokowych feretronach w Boronowie, historia nowych tablic z tajemnicami światła nie jest już tak znana. Na pierwszy rzut oka dzieła te nie odbiegają wyglądem od swych „starszych braci”, ale wnikliwy obserwator dostrzeże ich współczesny rodowód. Doprojektowane feretrony są przykładem bardzo udanej artystycznej kreacji, respektującej znaczenie i formę zabytku sztuki sakralnej. Pozostaną świadectwem ponadczasowości Różańca Świętego. Autorka jest konserwatorem zabytków diecezji gliwickiej.

« 1 »
oceń artykuł Pobieranie..

Wyraź swoją opinię

napisz do redakcji:

gosc@gosc.pl

podziel się

Zapisane na później

Pobieranie listy

Reklama