Nowy numer 42/2019 Archiwum

Krucyfiks, który wiele przeszedł

Historia pisze dziełom sztuki nieoczekiwane życiorysy. Rzeźba Chrystusa Ukrzyżowanego w Strzebiniu jest tego przykładem.

Nadal żywa jest tu pamięć o jedynym w swoim rodzaju wywyższeniu Krzyża Świętego. Było ono konsekwencją smutnego wydarzenia, jakie miało miejsce w kaplicy zamkowej w Koszęcinie.

Rozgrabiona nekropolia

Wchodząca w skład XVII-wiecznego kompleksu pałacowo-parkowego kaplica Matki Bożej Wniebowziętej i św. Męczenników Dionizego i Witalisa oprócz przeznaczenia sakralnego pełniła funkcję nekropolii, m.in. takich znaczących koszęcińskich rodów, jak Rauthen, Sobek, von Stösen, von Spaarwein i innych, których członków chowano w podziemiach nawy.

Ostatnimi panami na Koszęcinie (1805−1945) byli członkowie protestanckiej rodziny książęcej Hohenlohe-Ingelfingen. To dzięki nim kaplica u początku XX wieku zyskała nowy wystrój prezbiterium w postaci kompozycji „Christus am Kreuze”. Złożona z krucyfiksu, lichtarzy i epitafiów z brązu nadawała dostojny wygląd miejscu wiecznego spoczynku trzech pokoleń książęcego rodu. Jej autorem był rzeźbiarz Theodor von Gosen, absolwent monachijskiej akademii, profesor Królewskiej Szkoły Sztuki we Wrocławiu (późniejszej ASP), współzałożyciel i prezes Związku Artystów Śląska. Niestety w 1945 roku, po dewastacji kaplicy przez wojska radzieckie, kompozycja została zniszczona i zdekompletowana. Zrządzeniem Opatrzności ocalały epitafia i monumentalny krucyfiks. Odnaleziono go w parku zamkowym i uratowano.

Wynagradzające wywyższenie

Czas powojenny i komunistyczna władza nie sprzyjały odrestaurowaniu kaplicy. Krucyfiks von Gosena miał jednak przed sobą, jak się okazało, zupełnie nową misję. 10 września 1947 roku powstała nowa placówka duszpasterska w Strzebiniu, erygowana przez biskupa katowickiego Stanisława Adamskiego jako parafia 3 kwietnia 1950 roku. Jej pierwszym duszpasterzem został ks. Erwin Muszer, wcześniejszy wikariusz w Koszęcinie, który stał się budowniczym nowego kościoła parafialnego pw. Podwyższenia Krzyża Świętego w Strzebiniu (1949−1951). Wezwanie nie było przypadkowe. Znający los zamkowego krucyfiksu kapłan, którego życie naznaczone było wielką czcią Krzyża Świętego, co potwierdza jego biografia (notabene zmarł 14 września 1982 roku, w święto Podwyższenia Krzyża Świętego), pragnął w ten sposób wynagrodzić Chrystusowi Ukrzyżowanemu akt zniewagi.

Krucyfiks zawisł na głównej fasadzie świątyni, która została poświęcona 6 maja 1951 roku przez bp. Juliusza Bieńka z Katowic. Rozbudowa wieży w 1984 roku nie zmieniła usytuowania krzyża nad głównym wejściem. Każdy, kto tu wchodzi, może spojrzeć Ukrzyżowanemu w twarz. Spójrzmy i my. Co zobaczymy?

Brama zmartwychwstania

Przedstawienie Jezusa na strzebińskim krucyfiksie nie jest typowe. Na głowie Zbawiciela nie ma korony cierniowej. Jego ciało oprócz wbitych gwoździ nie nosi śladów męki. Wręcz przeciwnie, rzeźbiona z anatomiczną precyzją młodzieńcza postać promieniuje mocą. Rozpostarte szeroko ramiona świadczą o miłości, którą Chrystus z krzyża obejmuje całą ludzkość. Dzieło odwołuje się do wczesnochrześcijańskich krucyfiksów (VI−X wiek), ukazujących Chrystusa jako triumfatora: wyprostowanego, w koronie królewskiej i długiej tunice, bez śladów męki. Rzeźba von Gosena przedstawia śmierć Zbawiciela, równocześnie wskazując na cud zmartwychwstania i zwycięstwo nad śmiercią. A do symboliki, którą wybrał autor, swój mały rozdział dopisał niezwykły los krucyfiksu.

« 1 »
oceń artykuł Pobieranie..

Zobacz także

Ze względów bezpieczeństwa, kiedy korzystasz z możliwości napisania komentarza lub dodania intencji, w logach systemowych zapisuje się Twoje IP. Mają do niego dostęp wyłącznie uprawnieni administratorzy systemu. Administratorem Twoich danych jest Instytut Gość Media, z siedzibą w Katowicach 40-042, ul. Wita Stwosza 11. Szanujemy Twoje dane i chronimy je. Szczegółowe informacje na ten temat oraz i prawa, jakie Ci przysługują, opisaliśmy w Polityce prywatności.

Zamieszczone przez internautów komentarze są prywatnymi opiniami ich autorów i nie odzwierciedlają poglądów redakcji

Polecane filmy

Zapisane na później

Pobieranie listy

Reklama

Sponsorowane

Https://Www.AUTOdoc.PL